Skóra atopowa

Skóra atopowa jest wybitnie problematyczna i wymaga szczególnej pielęgnacji. Zapalenie atopowe skóry jest chorobą przewlekłą z tendencją nawracającą, charakteryzującą się m.in. silnym świądem, zmianami wypryskowymi oraz lichenizacją. W przypadku pielęgnacjiskóry atopowej na przedbiegach odpadają silnie perfumowane żele, balsamy i kremy, ponieważ mogą one narazić ją na dodatkowe podrażnienia.

Charakterystyka atopowego zapalenia skóry
Schorzenie zakwalifikowane do grupy dermatologicznej, którego podłożem jest alergia. W zdecydowanej większości przypadków pierwsze objawy AZS pojawiają się już w dzieciństwie, ale zdarzają się również przypadki zachorowań w wieku późniejszym.

Atopowe zapalenie skóry: winne geny, alergeny i nadmierna higiena

fotoAtopowe zapalenie skóry uwarunkowane jest genetycznie, immunologicznie, ale na jego przebieg i rozwój wpływ wywierają także czynniki zewnętrzne, środowiskowe i psychosomatyczne. AZS bardzo często połączone jest z astmą oskrzelową oraz katarem siennym. W przebiegu AZS zmiany skórne występują głównie na zgięciach kolan i łokci, niemniej jednak egzema może przybierać formę znacznie poważniejszą i obejmować większe partie ciała. Skóra jest mocno wysuszona, zaczerwieniona i swędzi, co prowadzi do niekontrolowanego drapania się. Innymi objawami są także niewielkie pęcherzyki z osoczem powstające na skórze czy zwiększona wrażliwość skóry w kontakcie z odzieżą. Ponadto wiek chorego nie jest bez znaczenia dla egzemy AZS – u małych dzieci, w szczególności niemowląt zmiany zapalne najczęściej pojawiają się na twarzy, w wieku młodzieńczym oraz u osób dorosłych wyprysk atopowy umiejscowiony jest w głównej mierze w zgięciach łokciowych, podkolanowych i na szyi.

Pielęgnacja skóry atopowej
fotoPodstawowe metody pielęgnacji AZS polegają przede wszystkim na zastosowaniu w codziennym użytku kremów nawilżających, maści oraz okładów. Ponadto w przypadku AZS czynnikami wspomagającymi terapię są zmiany codziennych nawyków, w tym nawyków żywieniowych, aktywności życiowej i unikanie stresu. W pielęgnacji skóry atopowej szerokie zastosowanie znajdują emolienty, czyli wszelkiego rodzaju środki natłuszczające i nawilżające, wspomagające pielęgnację, jak i leczenie skóry, mające wpływ na przywrócenie skórze naturalnego kordonu ochronnego. Ich głównym celem jest odbudowa płaszcza lipidowego skóry, ograniczenie utraty wody oraz wzrost elastyczności skóry. Niezmiernie istotny przy tym jest fakt, że emolienty w dużej mierze przyczyniają się do zmniejszenia uczucia swędzenia..

Pielęgnacja skóry atopowej w domu
Zdecydowana większość specjalistów na co dzień zajmujących się AZS twierdzi, że skórę atopową należy myć nie częściej niż 3 razy w tygodniu, głównie przez wzgląd na jej dużą suchość i tendencje do wysuszania, natomiast po każdej kąpieli zaleca się jej natychmiastowe natłuszczenie. W przypadku kąpieli sprawdzoną metodą jest również uprzednie natłuszczenie skóry, co pomaga uchronić ją w kontakcie z twardą i mocno chlorowaną wodą. Dzięki kąpielom skóra oczyszcza się z martwego naskórka, strupków potu i osocza, przez co złagodzony jest świąd i przyspieszone leczenie. Kąpiele takie powinny odbywać się w wannie (należy unikać prysznica), a ich czas nie powinien przekraczać jednorazowo 15 minut, zaś temperatura wody powinna być umiarkowana. Reasumując „atopowcy” powinni unikać składników, które najczęściej uczulają i drażnią (np. konserwanty, składniki zapachowe, niektóre tłuszcze, np. lanolina, eucyryna, barwniki, amoniak w farbach do włosów i wiele

Kosmetyki i zabiegi kosmetyczne mogące zaostrzyć chorobę
Przy AZS należy unikać wszelkich zabiegów złuszczających naskórek i przyczyniających się do wysuszenia skóry. Niewskazana jest eksfoliacja kwasami chemicznymi, również zabieg mikrodermabrazji, czyli metody mechanicznego złuszczania warstwy rogowej naskórka, może przyczynić się do nasilenia objawów choroby. Z kolei w przypadku peelingu kawitacyjnego zdania co do możliwości jego przeprowadzania u chorych na AZS są podzielone i decyzja o możliwości takiego zabiegu powinna być uprzednio skonsultowana z lekarzem.

Atopowe zapalenie skóry: jak uniknąć infekcji skóry
foto
Aby nie pojawiały się nowe krostki, trzeba wyeliminować ze środowiska chorego szkodliwe czynniki. Warto zrezygnować z grubych zasłon i dywanów, bo są siedliskiem roztoczy. Z tego samego powodu trzeba często sprzątać mieszkanie, najlepiej pod nieobecność chorego. Higiena jest też ważna z innego powodu – w czystym domu istnieje mniejsze ryzyko infekcji skóry. Trzeba pamiętać również o wietrzeniu pomieszczeń, bo wysoka temperatura i pot działają drażniąco. Ponadto atopicy powinni zrezygnować z trzymania w domu zwierząt. Ich sierść powoduje alergię, a złuszczający się naskórek jest pożywką dla roztoczy. Osoby z AZS muszą unikać silnych detergentów, ich ubrania i bieliznę trzeba prać w płatkach mydlanych lub proszkach dla alergików i dwukrotnie płukać. Powinny też zrezygnować z noszenia odzieży z wełny.  Poza tym na szczególną uwagę zasługuje dieta. Nie u wszystkich chorych te same potrawy powodują nasilenie objawów, trzeba więc uważnie obserwować reakcje skóry na różne produkty.

Dieta antyhistaminowa zakłada eliminację produktów zwiększających wydzielanie histaminy oraz kwasów żołądkowych. Przy atopowym zapaleniu skóry zaleca się podawanie leków antyhistaminowych, dlatego ważne jest stosowanie tej diety przy zapaleniu naskórka.

Zakazane jest spożywanie:

  • Sztucznych barwników i aromatów, serów, czekolady, anyżu, goździków, cynamonu, margaryny, konserwantów oraz gotowych deserów i ciast w proszku, wszystkich produktów zawierających czekoladę,
  • Przetworów mięsnych, ryb i owoców morza,
  • Moreli, żurawiny, porzeczek, daktyli, wiśni, rodzynek, papai, ananasów, suszonych śliwek, malin, truskawek, nektarynek, dżemów, soków z tych owoców,
  • Bakłażanów, szpinaku, pomidorów, kiszonej kapusty, dyni, soi, czerwonej fasoli,
  • Herbaty, piwa, wina, mleka smakowego

W diecie antyhistaminowej mogą znaleźć się:

  • Czyste ziarna, płatki owsiane, dmuchany ryż, pszenica, chlebki Wasa lekka,
  • Figi, kiwi, cytryna, banany, jabłka, winogrona, limona, rabarbar, arbuz, gruszki, mango
  • Masło i naturalne oleje, wytopiony smalec z mięsa, sosy domowej roboty,
  • Cukier, miód, syrop klonowy, lukier, czyste dżemy i galaretki, słodziki